Volgende bevoegdheden en regelgevingen zijn van toepassing:
Bevoegdheid:
Regelgevingen:
De artikelen 60 tot en met 65 van het decreet van 21 april 2023 ‘tot wijziging van diverse decreten met betrekking tot wonen’ hebben de regeling van het voorkooprecht in deel 6 van boek 5 van de Vlaamse Codex Wonen (VCW) van 2021 met ingang van 9 juni 2023 gewijzigd. Het functioneel voorkooprecht op basis van het leegstandsregister, het register van verwaarloosde woningen en gebouwen en de Vlaamse inventaris voor ongeschikte en onbewoonbare woningen (VIVOO) werd geschrapt.
Het aantal begunstigden van het recht van voorkoop in het kader van de Vlaamse Codex Wonen (VCW) werd beperkt, voor wat betreft het grondgebied Lennik, tot de woonmaatschappij, Vlabinvest en de gemeente Lennik.
Ook de bestemming is gewijzigd: de woonmaatschappij en de gemeente kunnen het recht van voorkoop uitoefenen met het oog op de verruiming of ter ondersteuning van het woonaanbod in eigendom of beheer van de woonmaatschappij.
Sinds 9 juni 2023 is het de gemeente die een afbakening maakt van percelen en gebouwen waarop het recht van voorkoop (VCW) van toepassing is.
Alleen percelen en gebouwen gelegen in een zone bestemd voor wonen komen in aanmerking.
Artikel 5.76, §3 van de Vlaamse Codex Wonen voorziet uitzonderingen op het recht van voorkoop. Zo wordt het recht van voorkoop onder meer niet aangeboden in geval van een particuliere aankoop van een eerste en enige gezinswoning, of een perceel bouwgrond, met het oog op eigen bewoning.
De afbakening moet bij gemeenteraadsbesluit gebeuren en voldoende onderbouwd zijn. De gemeente houdt daarbij rekening met het gevoerde huisvestingsbeleid, aangezien het perceel of gebouw dat door de uitoefening van het recht van voorkoop is gekocht, een specifieke bestemming moet hebben.
De gemaakte afbakening geldt voor maximaal 15 jaar vanaf de inwerkingtreding van het gemeenteraadsbesluit. Zij is pas uitvoerbaar indien de afbakening via het digitaal platform Recht van Voorkoop is aangeleverd en zichtbaar is in het themabestand ‘Recht van Voorkoop’, te raadplegen via Geopunt.
Motivatie afbakening
De nood aan bijkomende sociale huurwoningen in Lennik is hoog.
Verder legde de Vlaamse overheid een bindend sociaal objectief (BSO) op. Hierbij dient de gemeente Lennik tegen 2042 117 bijkomende sociale huurwoningen te realiseren ten opzichte van de toestand ten tijde van de nulmeting.
Momenteel voldoet de gemeente Lennik niet aan deze doelstelling. Daarom is het noodzakelijk om verschillende mogelijke beleidsinstrumenten aan te wenden, waaronder het recht van voorkoop zoals omschreven in de Vlaamse Codex Wonen.
Het recht van voorkoop houdt in dat bij een overeenkomst met een kandidaat koper de woning of het perceel te koop moet worden aangeboden aan de begunstigden van het recht van voorkoop. Dit moet gebeuren tegen dezelfde prijs en aan dezelfde voorwaarden zoals definitief overeengekomen met de kandidaat-koper.
De gemeenteraad dient een afbakening te maken van de percelen en gebouwen waarop het recht van voorkoop van toepassing is.
Er dient voor de realisatie van bijkomende sociale woonprojecten gekeken te worden naar reeds bestaande woningen, panden en beschikbare bouwgronden.
Gelet op voorgaande, alsook de beperkte oppervlakte van de gemeente en aldus het beperkte aantal percelen in Lennik en de verplichtingen van de hogere overheid in het kader van het BSO, is het aangewezen de selectie van percelen waarop het recht van voorkoop rust zo ruim als mogelijk af te bakenen.
De gecoro Lennik gaf een gunstig advies (dd. 30 april 2026) voor volgende afbakening binnen de gemeente:
Om voorgaande redenen worden alle percelen waar ontwikkeling van sociale woningen mogelijk is, meegenomen in de afbakening. De lijst met de kadastrale identificatiegegevens van de betrokken percelen wordt in bijlage van onderhavige beslissing gevoegd.
Tot slot dient benadrukt dat deze ruime afbakening van het recht van voorkoop geen impact heeft op burgers die een eerste eigen woning willen aankopen. De aankoop van percelen of gebouwen bestemd voor de enige en eigen woning zijn, conform artikel 5.76, §3 van de Vlaamse Codex Wonen, namelijk uitgesloten van het recht van voorkoop
Artikel 1:
De gemeenteraad keurt de afbakening in functie van het recht van voorkoop in het kader van de Vlaamse Codex Wonen, ingaand vanaf 2026, zoals gevoegd in bijlagen (grafisch plan en excellijst met percelen), goed.
Artikel 2 :
Deze afbakening wordt aan het agentschap Digitaal Vlaanderen gemeld via de webtoepassing ‘recht van voorkoop’